του Παντελή Βογιατζή, πολιτικού μηχανικού-ιδρυτικού μέλους της Ανασυγκρότησης Μηχανικών*

Ο κατασκευαστικός τομέας αποτελούσε ανέκαθεν έναν από τους βασικότερους αναπτυξιακούς πυλώνες της ελληνικής οικονομίας. Συγκεκριμένα, εκτός από τις δραστηριότητες κατασκευής δομικών έργων και έργων υποδομής που αποτελούν δύο από τις βασικότερες συνιστώσες του, στην ευρύτερη αλυσίδα εφοδιασμού των κατασκευών ενσωματώνονται και άλλες δραστηριότητες από τους κλάδους εξόρυξης, μεταποίησης, εμπορίου και υπηρεσιών.

Ενδεικτικά το 2013, το 1,6% της συνολικής προστιθέμενης αξίας καθώς και το 4,7% της συνολικής απασχόλησης στα πλαίσια της ελληνικής οικονομίας, αντιπροσωπεύονταν από τον κατασκευαστικό κλάδο. Τόσο σε συνάρτηση με τους όρους προστιθέμενης αξίας όσο και αυτών της απασχόλησης, η επίδραση που δέχτηκε ο κατασκευαστικός κλάδος από τις μεταβολές που σημειώθηκαν στις οικονομικές συνθήκες, υπήρξε ασύμμετρη συγκριτικά με το σύνολο των λοιπών οικονομικών κλάδων (Εικόνα 1). Συνεπώς, καθίσταται αντιληπτό πως η παραγωγική δραστηριότητα, η απασχόληση και η δημιουργικότητα του μηχανικού, ως κατασκευαστή, μελετητή αλλά και επιστήμονα-ερευνητή είναι άμεσα συνδεδεμένη με την αναπτυξιακή πορεία της χώρας.

bogiatzis

Εικόνα 1: Προστιθέμενη αξία και απασχόληση στις κατασκευές και στο σύνολο της οικονομίας – Ετήσιες % Μεταβολές (http://www.ec.europa.eu/eurostat)

Την περίοδο των Ολυμπιακών Αγώνων που διεξήχθησαν στην Αθήνα το 2004, η ανάγκη κατασκευής των απαραίτητων αθλητικών εγκαταστάσεων για τη διεξαγωγή των Αγώνων, αλλά και των έργων υποδομής που τους πλαισίωσαν, δημιούργησαν οικονομική δραστηριότητα ευρείας κλίμακας. Τη μεταολυμπιακή περίοδο έγιναν εμφανή τα πρώτα σημάδια ύφεσης στο κατασκευαστικό κλάδο με τη μείωση των έργων υποδομής.   Την περίοδο αυτή, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΙΟΒΕ, οι συνολικές πληρωμές του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ύστερα από μία ραγδαία μείωση της τάξεως του 21% που σημειώθηκε κατά το διάστημα 2004-2005), συνεχώς μειώνονται ως ποσοστό του ΑΕΠ. Η κατάσταση επιδεινώθηκε με την έλευση της Διεθνούς Χρηματοπιστωτικής Κρίσης του 2007, περίοδος η οποία χαρακτηρίζεται από υπερπροσφορά αδιάθετων κατοικιών και μείωση των συνολικών πληρωμών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και του ύψους δημοπρασιών έργων υποδομής. Το 2008  η Παγκόσμια Οικονομική Ύφεση  επιφέρει απουσία ιδιωτικών έργων, στασιμότητα των δημοσίων έργων υποδομής και αύξηση των τιμών πρώτων υλών. Η δυσμενής πορεία των εξελίξεων είναι γνωστή: εφαρμογή Μνημονίων (1,2,3,..), περιορισμοί στην κίνηση κεφαλαίων, συνεχόμενες εκλογικές αναμετρήσεις, ασταθές και εξαντλητικό φορολογικό σύστημα, μη αναλογικές ασφαλιστικές εισφορές, επενδυτική «ανομβρία», έντονα αντιεπιχειρηματικό και μη φιλικό ως προς τις επενδύσεις περιβάλλον, περαιτέρω καθίζηση της οικοδομικής δραστηριότητας και των έργων υποδομής και έλευση του φαινομένου «braindrain». Αναλυτικά δηλαδή,  η περίοδος από το 2009 και μετά χαρακτηρίζεται από τη μείωση της συμμετοχής του κατασκευαστικού κλάδου στο ΑΕΠ, τα προβλήματα ρευστότητας των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων (τραπεζών) και την εμφανή αδυναμία του δημοσίου ως προς την εξόφληση των οφειλών του. Πέρα από τη λογιστική και οικονομική της έκφανση, η προαναφερόμενη κατάσταση έκπτωσης είχε και ανθρωποκεντρική συνιστώσα: την εκτίναξη της ανεργίας στον κλάδο των μηχανικών και την αναπόφευκτη φυγή ανθρώπινου κεφαλαίου, ήτοι άρτια καταρτισμένων επιστημόνων, στο εξωτερικό. 

Εστιάζοντας στην περίοδο που ακολούθησε τους Ολυμπιακούς Αγώνες έως και σήμερα, διαπιστώνεται πως προκειμένου να σχεδιαστεί, να μελετηθεί και να οικοδομηθεί σωστά ο μελλοντικός κατασκευαστικός κλάδος, θα πρέπει αναντίρρητα να στηριχθεί στη συλλογική προσπάθεια και σε στέρεες βάσεις όπως η προστασία και διασφάλιση των επαγγελματικών-συλλογικών δικαιωμάτων, η διεκδίκηση των συμφερόντων και η άμεση προώθηση των αιτημάτων των μελών του ΤΕΕ, γρήγορα και αποτελεσματικά. Όσον αφορά ζητήματα όπως οι μορφές διεκδίκησης και τα λοιπά αλλά ελάσσονος σημασίας λειτουργικά θέματα, μπορούν να διευθετηθούν και να λυθούν κοινή συναινέσει μέσα από γόνιμους και ουσιαστικούς διαλόγους με κύριες αρχές αυτές της ΕΝΟΤΗΤΑΣ, της  ΠΙΣΤΗΣ και της ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗΣ·  για έναν επιμελητηριακό φορέα συλλογικό, δυναμικό και αποτελεσματικό που θα εκφράζει κατά γράμμα και προπάντων κατ’ ουσία τις θεμέλιες αρχές στις οποίες οικοδομήθηκε.

Σταχυολογώντας, τα προαναφερθέντα ενισχύουν την πεποίθηση και το όραμα περί ύπαρξης ενός ισχυρού, δυναμικού, παρεμβατικού και αποτελεσματικού Τεχνικού Επιμελητηρίου, ενός φορέα ενεργού και συλλογικού, που δεν περιορίζεται σε ένα κλειστοφοβικό και εσωστρεφή γνωμοδοτικό ρόλο. Πως θα μπορούσε άλλωστε ένας φορέας με ανάλογη ιστορία, επιστημονική πληρότητα μελών, έντονο αναπτυξιακό στίγμα και εν δυνάμει ισχυρή εθνική επιμελητηριακή παρουσία να αρκεστεί σε έναν άχρωμο, άοσμο και εν τέλει ανούσιο ρόλο.  Άλλωστε, ακόμη και εάν ακολουθούμε διαφορετικούς δρόμους, δεν θα πρέπει να λησμονούμε πως, σύμφωνα και με τον Pablo Neruda «Όλα τα μονοπάτια οδηγούν στον ίδιο στόχο: Να εκφράσουμε στους άλλους αυτό που είμαστε»… Και είμαστε το ΤΕΕ.

 

* Ο Παντελής Βογιατζής είναι Διπλ. Πολιτικός Μηχανικός Α.Π.Θ. , Msc Διοίκηση και Διαχείριση Τεχνικών Έργων Α.Π.Θ., Msc Προστασία Περιβάλλοντος και Βιώσιμη Ανάπτυξη Α.Π.Θ., Υπ. Διδάκτωρ Πολιτικών Μηχανικών Α.Π.Θ. , Μέλος Δ.Σ. Συλλόγου Φοιτητών Πολιτικών Μηχανικών Α.Π.Θ. (2008-2010)

 

 

 

 

 

©2019 Ανασυγκρότηση Μηχανικών

CONTACT US

We're not around right now. But you can send us an email and we'll get back to you, asap.

Sending

Log in with your credentials

or    

Forgot your details?

Create Account